Hoe Oké Totaal AZC-bewoners begeleidt:‘Leren fietsen om naar werk te kunnen’
Aankomen in een nieuw land, de taal niet spreken en niemand kennen: voor veel bewoners van asielzoekerscentra is dit de harde realiteit. Gitte Wagelaar, bedrijfsleider van de schoonmaakafdeling, begeleidt mensen met een vergelijkbare achtergrond die bij Oké Totaal aan de slag willen. ‘Het terugvinden van eigenwaarde is complex.’
‘Het hangt af van persoonlijke veerkracht, steun van familie en vrienden, contact met de samenleving en concrete stappen zoals werk.’ Gitte en haar collega’s van Oké Totaal spelen daarin een ondersteunende rol. ‘We bieden structuur, helpen vaardigheden ontwikkelen en geven mensen een plek waar ze hun inzet kunnen laten zien.’
Persoonlijke begeleiding
En dat gaat stap voor stap, want het sollicitatie- en inwerktraject kan uitdagingen met zich meebrengen. Doordat iemand de Nederlandse taal nog niet volledig beheerst of andere ingrijpende ervaringen heeft meegemaakt, bijvoorbeeld. ‘Het gaat erom te ontdekken wie iemand is, welke ervaringen en vaardigheden aanwezig zijn en hoe die benut kunnen worden.’
Via samenwerkingen met gemeenten verzorgt Oké Totaal de schoonmaak binnen verschillende AZC-locaties. Het gaat daarbij niet alleen om begeleiding van bewoners, maar ook om het bieden van een schone leefomgeving. ‘Dat helpt bewoners zich gezien en gewaardeerd te voelen. Wanneer hun omgeving wordt onderhouden, heeft dat een positieve invloed op hun welzijn en dagelijks functioneren.’
Betekenisvol werk
Dat geldt ook voor een stel uit Oekraïne dat vier jaar geleden naar Nederland kwam. ‘Ze wilden graag iets betekenen voor de maatschappij, zich nuttig voelen. Door de taalbarrière hebben we hen bijna letterlijk aan de hand meegenomen.’
Ook in andere AZC’s, zoals in Oegstgeest en Alkmaar, ondersteunt Oké Totaal bewoners bij praktische zaken. ‘Een fiets regelen zodat iemand niet een uur naar werk hoeft te lopen, een voorman die zijn team aanbiedt te vervoeren naar een klus of kleding voor de wintermaanden inzamelen,’ zegt de bedrijfsleider. ‘Wij faciliteren, maar de motivatie en veerkracht komen van henzelf.’
De tekst gaat verder onder de foto
Bedrijfsleider Gitte Wagelaar: Er bestaat vaak het idee dat AZC-bewoners afhankelijk zijn en hun hand ophouden, dat is niet zo
Van chirurg naar schoonmaker
‘Er bestaat vaak het idee dat AZC-bewoners afhankelijk zijn en hun hand ophouden,’ deelt Gitte. ‘In werkelijkheid zijn de meesten juist gemotiveerd om te werken. Sommigen waren vroeger chirurg of dierenarts, maar hebben nog nooit een toilet schoongemaakt. We benutten ieders kracht en geven tegelijk duidelijkheid en structuur. Zo bouwen mensen zelfvertrouwen op en integreren ze langzaam in het dagelijkse leven. Dat is extra bijzonder omdat de schoonmaakbranche in Nederland vaak een negatief imago heeft, terwijl het werk goed betaald, uitdagend en maatschappelijk waardevol is.’
Kleine momenten, brede impact
Niet alleen de taalbarrière kan moeilijkheden opleveren, ook de afstand tussen werk en verblijfslocatie. ‘AZC-verblijven zijn vaak tijdelijk, vervoer kan daardoor lastig zijn. Soms hebben we bewoners zelfs leren fietsen, zodat ze zelfstandig naar werk kunnen gaan. Voor ons heel gewoon, maar voor veel AZC-bewoners is dat een grote stap.’
Voor Gitte en haar collega’s gaat het werk verder dan schoonmaakwerk aanbieden. ‘Het gaat erom mensen te zien, structuur te bieden en kansen te creëren. Voor de samenleving betekent het dat talenten benut worden en mensen kunnen groeien.’ Gitte benadrukt: ‘Niet iedereen heeft hetzelfde verhaal, maar iedereen kan iets bijdragen. Daarin ligt de waarde. Maar belangrijker nog: houd ook je hart open.’
